08-03-2012 - 'Hervormingen belangrijker dan bezuinigingen'

Snel ingrijpen in de overheidsfinanciën door op korte termijn extra te bezuinigen zal de economie, die nu al in een nieuwe recessie verkeert, onnodige schade toebrengen. Maar dat niet alleen: door weer te volstaan met ad hoc ingrepen verdwijnt de urgentie van structurele hervormingen van bijvoorbeeld pensioenen, arbeidsmarkt, gezondheidszorg opnieuw (tijdelijk) naar de achtergrond. Dat schrijven economen van de Rabobank in het vandaag verschenen Economisch Kwartaalbericht.

Hoe langer deze noodzakelijke hervormingen op zich laten wachten, des te groter zijn de toekomstige kosten voor de samenleving.

Nederland staat voor een belangrijke afweging. Kiest het kabinet voor structurele hervormingen om te voorkomen dat we een steeds grotere rekening doorschuiven naar toekomstige generaties? Of zet het kabinet opnieuw in op korte termijn budgettaire sanering en lastenverzwaring om zijn bezuinigingsdoelstelling te realiseren? Het niet tijdig aanpakken van de hete hangijzers op het terrein van de pensioenen, de arbeidsmarkt voor oudere werknemers, de gezondheidszorg en de woningmarkt kan voor financiële markten en kredietbeoordelaars reden zijn om te twijfelen aan de solvabiliteit van de Nederlandse overheidsfinanciën. Op korte termijn vereist dit dat politici duidelijke structurele keuzes maken die resulteren in een geloofwaardige hervormingsstrategie voor de middellange termijn, aldus de Rabo-economen.

Onze politici hebben echter hun eigen bewegingsruimte beperkt door in Europa stevig te hameren op spijkerharde begrotingsafspraken. Hierdoor kan het kabinet niet anders dan zelf het goede voorbeeld geven, nu het begrotingstekort dit jaar met 4,5 procent-BBP hoger dreigt uit te vallen dan de regering eerder voorzag. Dit betekent dat het voor de geloofwaardigheid van de overheid van belang is om juist snel in te grijpen in de overheidsfinanciën, ook al betekent dit dat de economie daarvan op korte termijn schade ondervindt.

En dat terwijl onze economie zich wederom in een recessie bevindt. Na een kwartaal-op-kwartaalkrimp in het derde kwartaal van 2011 nam de omvang van de Nederlandse economie in het vierde kwartaal af met 0,7 procent. De exportmotor sputtert en de binnenlandse bestedingen laten het afweten. Bij de pakken neerzitten is echter geen optie, zo laten de Rabo-economen weten. Want er gloort wel degelijk hoop: de toename van de werkloosheid blijft binnen de perken, in de tweede helft van het jaar trekt de conjunctuur naar verwachting weer aan en in 2013 groeit de Nederlandse economie waarschijnlijk licht door. De onderzoekers voorzien voor heel 2012 een reële krimp van gemiddeld -0,75 procent ten opzichte van 2011 en voor 2013 een BBP-groei van 1 procent.

Als kleine, open economie deint Nederland mee op de golven van de wereldhandel. De wereldeconomie staat er evenwel beter voor dan de meesten een paar maanden geleden verwachtten. De Verenigde Staten doen het momenteel nog steeds relatief goed en voor veel van de economieën die naar verwachting in een recessie zullen belanden, zal deze dip volgens de Rabo-economen diep noch langdurig van aard zijn. Wel is er nog steeds een aantal neerwaartse risico's die het herstel zouden kunnen vertragen. Beleidsmakers zouden kunnen bijdragen aan een veerkrachtiger herstel door waar mogelijk het budgettaire en monetaire beleid te versoepelen en te zorgen voor een beter evenwicht in de wereldwijde vraag. Uiteraard zou een solide en brede oplossing van de schuldencrisis in de eurozone misschien nog wel het beste middel zijn om de spanningen in de financiële markten te bestrijden en het wereldwijde economische herstel te bevorderen. Positief is wel dat het liquiditeitsbeleid van de ECB sinds januari een duidelijke kentering van het economische sentiment teweeg heeft gebracht. (Bron: InFinance)

Terug naar het nieuws